Nhà ở xã hội tại TP.HCM đang rơi vào tình trạng khan hiếm trầm trọng khiến hàng vạn người dân phải cạnh tranh khốc liệt để giành được một suất an cư. Với nhu cầu thực tế lên đến hàng triệu căn nhưng nguồn cung chỉ nhỏ giọt, bài toán nhà ở cho người thu nhập thấp tại siêu đô thị này đang đối mặt với nhiều thách thức lớn.
Nghịch lý cung cầu và cuộc đua giành suất mua nhà ở xã hội
Nhu cầu sở hữu nhà ở tại TP.HCM luôn ở mức cao, nhưng khả năng tiếp cận các dự án nhà ở xã hội (NOXH) của người dân ngày càng trở nên mong manh. Một ví dụ điển hình là trường hợp của chị Phương, một lao động trẻ đã phải từ bỏ ý định chờ đợi NOXH để chấp nhận vay ngân hàng 1 tỷ đồng mua căn hộ thương mại diện tích nhỏ, cách nơi làm việc 25km. Sự mệt mỏi vì chờ đợi thông tin và quá trình triển khai trì trệ là tâm lý chung của nhiều người lao động hiện nay.
Mới đây, một dự án NOXH tại đường Lý Thường Kiệt (quận 10 cũ) đã ghi nhận con số kỷ lục với hơn 12.000 hồ sơ đăng ký chỉ cho khoảng 750 căn hộ. Điều này đồng nghĩa với việc 16 người mới có 1 người may mắn trúng suất mua. Theo PGS Trần Thị Hồng Liên (ĐH Kinh tế – Luật), chỉ khoảng 6,25% nhu cầu được đáp ứng, trong khi gần 94% còn lại vẫn phải tiếp tục chờ đợi trong vô vọng.
Thống kê cho thấy, giai đoạn 2021-2024, TP.HCM chỉ hoàn thành 2.745 căn NOXH. Trong khi đó, với quy mô dân số của một siêu đô thị hơn 14 triệu dân, thành phố ước tính cần khoảng 1 triệu căn hộ giá rẻ để đáp ứng nhu cầu của 25% hộ gia đình có mong muốn tiếp cận loại hình này. Sự lệch pha giữa cung và cầu đã tạo ra áp lực cực lớn lên quỹ nhà ở tại khu vực trung tâm.
Rào cản pháp lý và gánh nặng tài chính của các chủ đầu tư
Các chuyên gia chỉ ra rằng, việc phát triển nhà ở xã hội đang gặp phải những nút thắt khó gỡ. Thứ nhất là thời gian làm thủ tục đầu tư quá dài, thường kéo dài từ 4 đến 6 năm. Dù Chính phủ đã chỉ đạo đưa NOXH vào “luồng xanh” để cắt giảm thủ tục, nhưng các khâu như thẩm duyệt phòng cháy chữa cháy hay đánh giá tác động môi trường vẫn tiêu tốn rất nhiều thời gian của doanh nghiệp.
Thứ hai là bài toán lợi nhuận và vốn vay. Với mức trần lợi nhuận được quy định chỉ 10%, trong khi lãi suất ngân hàng liên tục biến động, các chủ đầu tư không mặn mà với loại hình này. Gói tín dụng 145.000 tỷ đồng dù đã được công bố nhưng thực tế việc tiếp cận vẫn rất hạn chế do các tiêu chuẩn quản trị rủi ro khắt khe từ phía ngân hàng. Bà Cao Thị Thanh Hương từ Savills Việt Nam nhấn mạnh, thành phố cần quyết liệt hơn trong việc gỡ khó pháp lý và đảm bảo quỹ đất sạch để thu hút doanh nghiệp.
Vai trò của Nhà nước và bài học từ các mô hình thành công
Để giải quyết dứt điểm bài toán an cư cho người dân, các chuyên gia cho rằng Nhà nước cần trực tiếp tham gia với tư cách là nhà phát triển dự án thay vì chỉ dừng lại ở vai trò quản lý. Tại Việt Nam, khu vực Bình Dương đã cho thấy hiệu quả tích cực khi có sự tham gia mạnh mẽ của doanh nghiệp nhà nước như Becamex IDC trong việc phát triển nhà ở xã hội.
Nhìn ra thế giới, các quốc gia phát triển đều coi NOXH là trọng tâm của chính sách phúc lợi. Tại Singapore, Cơ quan Phát triển Nhà ở (HDB) đã giúp hơn 80% dân số sở hữu căn hộ do Nhà nước xây dựng. Tại châu Âu, các mô hình như của Áo (thành phố Vienna) hay Hà Lan đều cho thấy vai trò chủ chốt của chính quyền và các tổ chức phi lợi nhuận trong việc cung ứng nhà ở chất lượng cao với giá thành hợp lý cho cư dân đô thị.
TP.HCM hiện nay cần một môi trường pháp lý tinh gọn hơn, cùng với các nguồn tài chính ổn định để các doanh nghiệp tư nhân có thể tự tin đồng hành trong việc giải quyết nhu cầu nhà ở cho hàng triệu người lao động thu nhập thấp.
Nguồn: VietNamNet
Anh/chị chỉ cần 2 phút để nắm trọn thị trường vào 6h00 mỗi sáng. 👇👇👇
- Đẩy Nhanh Tiến Độ Sân Bay Long Thành Và Xử Lý Nghiêm Các Sai Phạm
- Thị Trường Bất Động Sản 2026: Bước Vào Chu Kỳ Điều Chỉnh Mới
- Hoàn Tiền Sử Dụng Đất Đã Nộp: Hạn Chót Nộp Đơn Trước 2027
- Phát Triển Dự Án Nhà Cho Thuê: Giải Pháp Thoát Cảnh Buôn Ngược
- Dự Án Vành Đai 4 Nằm Trong Gói 1,78 Triệu Tỷ Của TP.HCM
